Scieżka turystyczna po Warszawskiej Pradze
Scieżka turystyczna po Warszawskiej Pradze

40. Willa Żabińskich na terenie Warszawskiego ZOO

40.WillaZabinskich

Na terenie warszawskiego ZOO przy ul. Ratuszowej 1/3, znajduje się zabytkowy, zrewitalizowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego obiekt Willa Żabińskich. Willa Żabińskich powstała w dwudziestoleciu międzywojennym i służyła dyrektorowi Ogrodu – Janowi Żabińskiemu i jego rodzinie jako lokal służbowy. W czasie II wojny światowej dom Żabińskich nazywany był „Willą pod zwariowaną gwiazdą”. Z miejscem tym związana jest fascynująca, wielowątkowa historia, która legła u podstaw projektu rewitalizacji obiektu, celem włączenia go do szlaku turystyki miejskiej pn. „Szlak Pianisty”, prowadzącego śladami Władysława Szpilmana, wielkiego polskiego pianisty pochodzenia żydowskiego.
Pomostem pomiędzy sylwetką Szpilmana, a Willą Żabińskich jest nie tylko los Żydów ukrywających się w warszawskim ZOO (w tym również w piwnicach Willi) podczas II wojny światowej, ale także pierwiastek muzyczny. W czasie, gdy w Willi Żabińskich ukrywano uciekinierów z getta, wielki fortepian stojący w salonie stawał się swoistym narzędziem ostrzegawczym. W sytuacjach zbliżającego się zagrożenia małżonka Dyrektora Żabińskiego zaczynała grać utwory muzyczne, których dobór przekazywał określone informacje. Za pomocą muzyki ostrzegano przed niebezpieczeństwem lub informowano o możliwości bezpiecznego opuszczenia kryjówki. Zagrożeń nie brakowało, ponieważ w czasie wojny opuszczony teren ogrodu był otwarty wyłącznie dla Niemców, którzy chętnie odwiedzali to miejsce nie zdając sobie sprawy z misji prowadzonej przez Dyrektora i jego żonę. Za swój heroizm rodzina Żabińskich została uhonorowana w 1965 roku przez Instytut Yad Vashem tytułem „Sprawiedliwi wśród narodów”.
Dziś Willa Żabińskich stanowi serce „Szlaku Pianisty”. Jest miejscem otwartym dla zwiedzających. W jej wnętrzach urządzono Izbę Pamięci. W Willi i przyległym ogrodzie odbywać się będą imprezy kulturalne – w szczególności koncerty fortepianowe – lecz także prelekcje, wystawy, odczyty, wieczory recytatorskie.

© Copyright Szlak Pianisty